An Hoàng
Mọi người luôn bảo Tiếng Việt giàu lắm (*). Các anh chị cùng thẩmđịnh nhế.
Tiếng Việt có:
- 12 nguyênâm: A, Ă, Â, E, Ê, I, O, Ô, Ơ, U,
Ư, Y.
- 05 nguyênâm kép: IÊ, OA, OĂ, UÂ, UÔ.
- 15 phụâm: B, C, D, G, H, K, L, M, N, P, R,
S, T, V, X.
- 09 phụâm kép: CH, GH, GI, KH, NG, NH, PH,
QU, TR.
Về nguyêntắc, ngầný con chữ cóthể tạo nên
hàng tỷ từngữ Việt.
Dưng không phải vậy.
(1) Xét các nguyênâm
Chữ A cóthể ghép với:
- 4 nguyênâm: I, O, Y, U
- 5 phụâm: C, M, N, P, T
- 3 phụâm kép: CH, NG, NH
Tạo nên 12 hợpâm.
Nếu thêm dấuthanh:
Á, Ạ (A thêm dấu Sắc, Nặng) cóthể ghép
với:
- 4 nguyênâm: I, O, Y, U
- 5 phụâm: C, M, N, P, T
- 3 phụâm kép: CH, NG, NH
Tạo nên 24 hợpâm.
À, Ả, Ã (A thêm dấu
Huyền, Hỏi, Ngã) cóthể ghép với:
- 4 nguyênâm: I, O, Y, U
- 2 phụâm: M, N
- 2 phụâm kép: NG, NH
Tạo nên 24 hợpâm.
Tổngcộng “A” tạo nên 12+24+24=60
hợpâm.
Tính xôngxênh, 12
nguyênâm Việt cóthể tạo nên 12×60=720 hợpâm. Quá
xôngxênh, bởi nhiều nguyênâm khôngthể ghép cơkhí như trên, chẳnghạn O/Ô/Ơ không
đi với U/Y, hoặc Ă/Â không đi với I/O, etc.
(2) Xét các nguyênâm kép
Chữ IÊ (như trong từ
“Nghiêng”) cóthể ghép với:
- 1 nguyênâm: U. Đôikhi I đủi thành Y do
tậpquán chínhtả.
- 4 phụâm: M, N, P, T.
- 2 phụâm kép: CH, NG.
Tạo nên 7 hợpâm.
Nếu thêm dấuthanh:
IẾ, IỆ (IÊ thêm dấu Sắc, Nặng) cóthể
ghép với nguyênâm U và cả 6 phụâm nêu trên, tạo nên 2×7=14
hợpâm.
IỀ, IỂ, IỄ (IÊ thêm
dấu Huyền, Hỏi, Ngã) cóthể ghép với nguyênâm U và 3 phụâm M, N, NG, tạo nên 3×4=12
hợpâm.
Cộng 33 hợpâm cho
IÊ.
Chữ OA (như trong từ “Oanh”)
cóthể ghép với:
- 2 nguyênâm: I, Y.
- 5 phụâm: C, M, N, P, T.
- 3 phụâm kép: CH, NG, NH.
Tạo nên 10 hợpâm.
Nếu thêm dấuthanh:
ÓA, ỌA (OA thêm dấu Sắc, Nặng) cóthể
ghép với cả 2 nguyênâm và 8 phụâm nêu trên, tạo nên 2×10=20
hợpâm.
ÒA, ỎA, ÕA (OA thêm
dấu Huyền, Hỏi, Ngã) cóthể ghép với 2 nguyênâm I, Y và 4 phụâm M, N, NG, NH,
tạo nên 3×6=18 hợpâm.
Cộng 48 hợpâm cho
OA.
Các chữ OĂ, UÂ,UÔ cóthể ghép với:
- 1 nguyênâm: I (UÔI) hoặc Y (UÂY).
- 5 phụâm: C, M, N, P, T.
- 1 phụâm kép: NG.
Tạo nên 3×7=21 hợpâm.
Nếu thêm dấuthanh:
OĂ, UÂ, UÔ thêm dấu Sắc, Nặng cóthể ghép với
nguyênâm I/Y và cả 6 phụâm nêu trên, tạo nên 3x2x7=42 hợpâm.
OĂ, UÂ, UÔ thêm dấu Huyền, Hỏi, Ngã cóthể
ghép với nguyênâm I/Y và 3 phụâm M, N, NG, tạo nên 3x3x4=36
hợpâm.
Cộng 99 hợpâm cho
OĂ, UÂ, UÔ.
Tổngcộng 5 nguyênâm kép tạo nên 33+48+99=180
hợpâm.
Vậy Tiếng Việt có không quá 720+180=900
hợpâm được tạo nên từ các nguyênâm của mình bằng quytắc ghép âm hiệntại.
900 hợpâm đó đứng sau 15 phụâm và 9 phụâm
kép, được 24×900=21,600 từ.
900 hợpâm cũng là 900 từ (Word), nên
tổng-cuốn-chiếu Tiếng Việt đạt 22,500
từ đơn (Single Word).
Tính quá xôngxênh, bởi dững phụâm như “G” thì
không ghép được với I/E, hoặc “GH” không ghép được với A/O/U, hoặc “QU” không
cần thêm U/Ư nữa, etc.
Thựctế, theo tựđiển, Tiếng Việt vỏnvẹn 7,000.
Một ngônngữ nghèo mấy cũng phải gồm trên 100
ngàn mục từ. Tiếng Việt buộc xài 80% tới 95% từ ghép. Ngoàira, vôsố từ buộc
kiêmnhiệm vôsố nghĩa, thườngxuyên chả liênquan gì nhau. “Từ” vửa là “Word”,
vửa là “From”, vửa là “Abandon”. Và lượng từ ghép ngày một đông.
Từ ghép không xấu, nếu nó được thấy như một
từ nhiều âmtiết, chứ không phải một cụm khó hiểu. “Xã Hội Xã Hội Chủ Nghĩa” là
2, 4, hay 6 từ?.
Để Tiếng Việt gần vầu thượngđẳng, Việt buộc
tiêudiệt Từ Ghép.
Chính Từ Ghép làm Tiếng Việt trúctrắc,
rắcrối, phảnkhoahọc, và khiến thếgiới tinhhoa đau đầu vănhóa Việt.
Chưa quen sẽ quen. Trước khó sau dễ. Cứ đi
khắc đến.
Tags: Chứng nhận ISO 9001 | Chứng nhận ISO 14001 | Chứng nhận ISO 22000 | Chứng nhận HACCP